“Uiteindelijk hebben we allemaal een stukje van de duurzaamheidspuzzel in handen”

ViroClinics is een zeer internationaal georiënteerd bedrijf dat diensten verleent aan de farmaceutische en biotechnologische industrie. Toch heeft de organisatie, onder andere vanwege haar vestiging in de Science Tower in het M4H-gebied, ook een duidelijke binding met Rotterdam. Omdat ViroClinics bovendien serieus werk maakt van haar duurzaamheidsambities, werd besloten de Intentieverklaring Klimaatakkoord voor duurzame mobiliteit te tekenen. Melle Stam heeft als duurzaamheidsfunctionaris de taak om de verduurzaming van ViroClinics vorm te geven. Hij vertelt er meer over.

De functie van duurzaamheidsfunctionaris, ofwel sustainability officer, is relatief nieuw bij ViroClinics. Vorig jaar, in 2020, kreeg Melle de taak om deze functie op te starten en in te gaan vullen. Aanleiding was onder andere de feedback vanuit een van de grotere klanten van ViroClinics. Deze klant gaf aan dat zij, net als andere klanten, over een aantal jaren misschien meer eisen moeten gaan stellen aan hun dienstverleners en leveranciers op het gebied van duurzaamheid. Het was een duidelijk signaal vanuit een markt die steeds vaker om verandering vraagt.

ESG-rating

“Omdat er daarnaast ook al een intrinsieke motivatie leefde bij ViroClinics om een duurzamere koers te varen, werd besloten mijn functie in het leven te roepen”, blikt Melle terug. “Vrijwel gelijktijdig hebben we ons gecommitteerd aan een ESG-ratingstraject om concrete stappen te zetten.” ESG staat voor Environmental, Social & Governance en is de benaming van een methodiek waarmee investeerders en klanten van een bedrijf inzicht krijgen in hoe dat bedrijf scoort op factoren als energieverbruik, klimaat, grondstoffengebruik, gezondheid, veiligheid en goed bestuur.

Om de ESG-rating consequent te blijven verbeteren, lieerde ViroClinics zich aan een certificeringstraject van EcoVadis, een van de bekende ESG-ratingpartners. Ieder jaar moet er een assessment worden ingevuld, waarmee vervolgens een ESG-score wordt berekend. “Dat gaat natuurlijk veel verder dan alleen mobiliteit”, legt Melle uit. “Het gaat over onze hele supply chain, over milieu, mensenrechten, corruptiebestrijding, noem maar op. Maar duurzame mobiliteit maakt wel degelijk ook deel uit van de totale mix aan maatregelen die wij willen nemen.”

E-bike probeerpool

Een goed voorbeeld van zo’n mobiliteitsmaatregel, die Melle ook als input in het ESG-traject heeft opgevoerd, is de ‘e-bike probeerpool’. Via het netwerk van Bereikbaar Haaglanden en Rijnland heeft ViroClinics voor haar vestigingen in zowel Rotterdam als Rijswijk gedurende 3 maanden de beschikking over 3 elektrische fietsen per locatie. “Onze mensen kunnen die fiets reserveren om een week lang uit te proberen”, vertelt Melle. “Zelf ben ik toevallig deze week aan de beurt. En ik kan je vertellen, het bevalt erg goed!”

Voorafgaand aan dit initiatief had Melle al een enquête rondgestuurd onder de werknemers van ViroClinics om te peilen hoe groot de animo zou zijn. Sommigen gaven aan echt niet op de fiets te kunnen komen, vanwege een te grote afstand. Anderen kwamen al met de fiets. Maar voor een behoorlijk aantal was het antwoord: ‘Ik wil best met de fiets, maar de afstand is net te ver.’ “Voor die laatste groep is dit experiment interessant”, vertelt Melle. “Want bij hen kan een positieve kennismaking met de e-bikes ertoe leiden dat ze de auto laten staan en op een elektrische fiets overstappen.”

Fiets van de zaak?

Gekoppeld aan het convenant waaronder de e-bike probeerpool valt, zitten ook andere maatregelen die het fietsgebruik kunnen aanmoedigen. “Wij zijn pas een maand geleden begonnen met de e-bike probeerpool”, vertelt Melle. “Maar in het aanbod van de e-bike probeerpool is ook geregeld dat we op bepaalde tijden een fietsenmaker op de zaak gaan krijgen. Afgezien van dat dat heel handig is, denk ik dat het ook anderen weer op het idee kan brengen om ook wat vaker op de fiets te komen.”

Tot nu toe zijn alle fietsen bijna continu in gebruik. En als er veel positieve feedback komt, dan zal dat ook zeker input zijn voor verdere planvorming in overleg met de ondernemingsraad en de medezeggenschapsraad. “Misschien komt er op termijn wel zoiets als een fiets van de zaak”, merkt Melle lachend op.

Het begint met inzicht

Hoewel mobiliteit dus maar een beperkt onderdeel is van zijn totale werkterrein, vindt Melle de recente mobiliteitsmaatregelen een goed voorbeeld van hoe je met relatief eenvoudige middelen al veel inzicht en bewustzijn kunt creëren. En daar begint alles mee. Op basis van een relatief eenvoudige poll die door 150 werknemers werd ingevuld, weten Melle en zijn collega’s nu dat van die 150 respondenten 40 personen met de fiets naar het werk reizen, 40 met het openbaar vervoer, en 70 met de auto. “Zo’n eenvoudige poll geeft inzicht in de huidige situatie en de potentiële mogelijkheden voor verbetering. In het meest eenvoudige scenario doen we volgend jaar nog een keer zo’n poll, om te kijken wat bijvoorbeeld de invloed is geweest van onze fietsinitiatieven.”

Met de mobiliteitsscan, ook onderdeel van het pakket dat door Bereikbaar Haaglanden en Rijnmond wordt aangeboden, is het echter mogelijk nog een stap verder te gaan met dit soort data. Melle: “Wij hebben recent alle input aangeleverd voor die mobiliteitsscan. Binnenkort verwacht ik de resultaten terug. En dan hoop ik dat we ook aan de hand van in te vullen parameters interactief kunnen kijken welke scenario’s er mogelijk zijn. Bijvoorbeeld: Welke invloed heeft het op onze CO2-uitstoot als 10 mensen met de fiets komen in plaats van met de auto? Dan kun je als bedrijf gaan bepalen op welke maatregelen je het beste kunt inzetten.”

Vanuit individuele motivatie naar een gezamenlijke aanpak

ViroClinics staat nog redelijk aan het begin van haar ESG journey, beseft Melle. “Maar wij krijgen van veel mensen in onze eigen organisatie te horen hoe blij zij zijn dat wij stappen zetten op dit gebied. Ook zij vragen zich namelijk af hoe ze een goede wereld kunnen achterlaten voor hun kinderen.” En hoewel ViroClinics met 300 werknemers op de Nederlandse vestigingen niet bij de grootste werkgevers van het land behoort, is ook Melle blij met de verantwoordelijkheid die het bedrijf neemt.

“Het staat als een paal boven water dat we het samen moeten doen”, benadrukt hij. “En natuurlijk kunnen we met zijn allen wijzen naar andere organisaties die veel groter en vermogender zijn. En gaan wachten totdat zij wat gaan doen, omdat zij meer invloed zouden hebben. Maar uiteindelijk hebben we allemaal een stukje van de grote duurzaamheidspuzzel in handen. Het gaat om intrinsieke motivatie, waardering en een gevoel van verantwoordelijkheid bij onszelf. En hoe mooi is het als we vanuit die individuele verantwoordelijkheid kunnen aansluiten bij een collectieve beweging van bedrijven die hetzelfde willen. Om zo ook te komen tot een gezamenlijke aanpak.